AB'de iş pozisyonlarındaki değişim mercek altına alındı

• AB’de istihdam güçlü ancak sektörler arasında ciddi dengesizlik var.
• İmalat ve hizmet sektörlerinde iş gücü açığı büyüdü.
• Teknoloji ve bilim alanlarında açık pozisyon oranı geriledi.
• Otomasyon ve yapay zekâ etkisi iş gücü talebini yeniden şekillendiriyor.

Eurostat verilerine göre, Avrupa Birliği iş gücü piyasası 2026 başı itibarıyla ekonomik yavaşlama ve küresel belirsizliklere rağmen dayanıklılığını koruyor.

İstihdam oranları rekor seviyelere ulaşırken, bu güçlü tabloya rağmen sektörler arasında ciddi farklılıklar dikkat çekiyor.

İmalat sektöründe açık büyüyor

2019-2023 döneminde açık iş oranındaki en büyük artış imalat sektöründe görüldü.

Bu alanda açık pozisyon oranı yüzde 4,2 artarken, pandemi döneminde yaşanan kapanmalar ve tedarik zinciri krizleri nedeniyle iş gücünün sektörden uzaklaşması etkili oldu.

Ekonominin yeniden açılmasıyla birlikte üretim kapasitesini hızla artırma ihtiyacı, işçi talebini keskin şekilde yükseltti.

Hizmet ve lojistikte de benzer sorun

İş gücü açığının yüksek olduğu diğer alanlar arasında satış ve pazarlama yöneticileri, satış çalışanları, taşımacılık ve depolama işçileri ile büro destek personeli öne çıkıyor.

Bu sektörlerde artan talep ve iş gücü arzındaki sınırlılık, işe alım süreçlerini zorlaştırıyor.

Teknoloji ve bilim alanlarında rahatlama

Buna karşılık bazı yüksek vasıflı alanlarda açık pozisyon oranlarında düşüş gözlendi.

Yaşam bilimleri teknisyenleri, veri tabanı ve ağ uzmanları ile yazılım geliştiricileri ve analistler gibi mesleklerde açık oranlarının gerilemesi, bu alanlarda işe alımın görece kolaylaştığına işaret ediyor.

Uzmanlar bu eğilimi kısmen otomasyon ve yapay zekâ teknolojilerinin yaygınlaşmasına bağlıyor.

Açık azalıyor ama talep sürüyor

Ancak açık pozisyon oranındaki düşüş, bu sektörlerde talebin azaldığı anlamına gelmiyor.

Örneğin veri tabanı ve ağ uzmanlarında açık oranı gerilese de hâlâ ortalamanın üzerinde seyrediyor ve bu meslek grubunun toplam istihdamdaki payı artmaya devam ediyor.

Benzer şekilde yazılım geliştiricilerde de hem istihdam payı artıyor hem de açık oranı görece yüksek kalmayı sürdürüyor.

Yapısal dönüşüm hızlanıyor

Öte yandan bazı sektörlerde iş gücü açığı artarken istihdam payının düşmesi, iş gücü piyasasında yapısal bir dönüşüme işaret ediyor.

Taşımacılık ve satış gibi alanlarda çalışan sayısının toplam içindeki payı azalırken açık pozisyonların artması, işlerin daha az kişiyle yürütülmeye çalışıldığını ya da iş gücüne erişimde kalıcı sorunlar yaşandığını gösteriyor.

Bu tablo, Avrupa’da iş gücü piyasasının yalnızca toparlanmadığını, aynı zamanda teknoloji, demografi ve ekonomik tercihler doğrultusunda yeniden şekillendiğini ortaya koyuyor.