Başıboş köpekleri toplamayan belediyelere hapis cezası gündemde

• Toplanmayan köpeklerin insanlara verdiği zarardan belediye başkanları ve yetkililer sorumlu tutulacak.
• 2026 yılı itibarıyla sahipsiz köpekleri toplamayan belediyelere uygulanacak para cezası 90 bin lira seviyesine yükseldi.
• BBP lideri Mustafa Destici, sorumluların cinayetten yargılanması gerektiğini söylerken, Oktay Saral insan hayatının önceliğine dikkat çekti.
• Danıştay'ın 2021 tarihli kararına göre, bu tür olaylarda valilik ve belediyelerin ağır hizmet kusuru bulunuyor.

Hukukçulardan savcılara görev çağrısı

Hayvanları Koruma Kanunu'nda yapılan değişikliklere dikkat çeken AK Parti Afyonkarahisar Milletvekili Ali Özkaya, yerel yöneticilerin sorumluluğunu hatırlattı. Özkaya, "Belediye başkanları, valiler ve il özel idaresi yetkilileri artık toplanmayan köpeklerin insanlara verdiği zarardan sorumlu. Bu konuya ciddi kafa yorup zaman ayıracak cumhuriyetin dirayetli savcılarına görev düşüyor" dedi.

Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral ise devletin birincil görevinin insan hayatını korumak olduğunu vurguladı. Saral, "Bugün sokaklarımızda oluşan riskler, görmezden gelinecek ya da duygusal reflekslerle ertelenecek bir mesele değil. Hiçbir vatandaşımızın hayatı sahipsiz sokak köpeklerinden daha değersiz olamaz. Bu konuda tereddüde yer yok. Gerekli tedbirler, kararlılıkla ve gecikmeden alınmalı" diye konuştu.

Yasal yaptırımlar ve hapis cezası tehlikesi

Büyük Birlik Partisi Genel Başkanı Mustafa Destici, ilgili kanun gereğini yapmayan yöneticilerin yargılanması gerektiğini belirtti. Destici, "İlgili kanunun gereğini yapmayarak çocukların ölümüne davetiye çıkaran, köpek sahipleri ve yöneticilerin, bu saldırılar sonucu meydana gelen ölümlerden birinci derecede sorumlu olmaları gerek. Bu kişiler adam öldürme suçundan yargılanarak en ağır şekilde ceza almalı ve hapse mahkûm edilmeli” ifadelerini kullandı.

Hayvanları Koruma Kanunu'na göre, sahipsiz köpekleri toplamayan belediyelere hayvan başına idari para cezası uygulanıyor. Ayrıca kısırlaştırılmış ve aşılanmış olsa dahi sokak köpeklerini tekrar sokağa bırakan belediyelere de aynı şekilde köpek başına idari para cezası veriliyor.

2025 yılında Tarım ve Orman Bakanlığı, sahipsiz köpekleri toplamayan belediyelere köpek başına 72 bin lira civarında para cezası uygulanacağını duyurmuştu. Yeniden değerleme oranı ile bu ceza miktarı 2026 yılında 90 bin lira civarına yükseldi.

Belediyelerin görevlerini ihmal etmesi veya yasal sorumluluklarını yerine getirmemesi durumunda, belediye başkanları ve meclis üyeleri için Türk Ceza Kanunu kapsamında 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası gündeme gelebiliyor. Başıboş köpekler nedeniyle zarar gören vatandaşlar, görevini ihmal eden belediyeler ve il özel idareleri aleyhine tazminat davası açma hakkına da sahip.

İllerde valiler de, başıboş köpeklerin toplanmasından sorumlu olan yöneticilerin görevlerini yerine getirip getirmediğine yönelik denetleme yetkisine sahip. Öte yandan konuya ilişkin Danıştay’ın 2021 tarihli emsal niteliğindeki kararı dikkat çekiyor.

Danıştay kararı ile idari sorumluluk

Kararda, sahipsiz hayvanlarla ilgili görev ve sorumlulukların valilikler ile belediye başkanlıklarında olduğu vurgulandı. Sahipsiz köpeklerin saldırısında idarenin ağır hizmet kusuru bulunduğu ve manevi tazminat ödenmesi gerektiği belirtildi.