Brezilya Parlamentosu'ndan Lula'ya kızdıracak Bolsonaro kararı

• Brezilya Kongresi, Lula’nın veto ettiği ceza indirimi yasasını kabul ederek Bolsonaro’nun hapis süresini önemli ölçüde azaltabilecek süreci başlattı.
• Yeni yasa, darbe girişimi ve demokratik düzene karşı suçlarda yalnızca en ağır suçtan ceza verilmesini öngörüyor.
• Düzenleme, Bolsonaro’nun yanı sıra 8 Ocak 2023 Brasília baskınına katılan destekçilerini de etkileyebilir.
• Oylama, Lula’nın Kongre’deki gücünün zayıfladığını gösterirken, Ekim seçimleri öncesi siyasi dengeleri yeniden şekillendirebilir.

Brezilya Kongresi, eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun darbe girişimi suçlamasıyla aldığı 27 yıllık hapis cezasını önemli ölçüde azaltabilecek yasayı onaylayarak Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva’nın vetosunu geçersiz kıldı.

Karar, Bolsonaro’nun cezasında yaklaşık 20 yıla varan indirim ihtimalini gündeme getirirken, Lula hükümeti açısından seçimler öncesi ciddi bir siyasi darbe olarak değerlendiriliyor.Bolsonaro’nun darbe planı suçlamasıyla aldığı ağır cezanın ardından kabul edilen yasa, eski sağcı liderin hukuki durumunda kritik bir değişiklik yaratabilir. Kasım ayında cezasını çekmeye başlayan ve şu anda ev hapsinde bulunan Bolsonaro’nun ne kadar süre cezaevinde kalacağı henüz net değil.

Muhalefet af sürecini genişletmek istiyor

Muhafazakâr muhalefet ve merkez sağ vekillerin desteğiyle kabul edilen yasa, Bolsonaro cephesinde daha geniş af beklentisini de artırdı. Bolsonaro’ya yakın Senatör Espiridiao Amin, bunun yalnızca ilk adım olduğunu belirterek tam af çağrısı yaptı.

Yeni düzenleme, sadece Bolsonaro’yu değil, 8 Ocak 2023’te Brasília’daki hükümet binalarına düzenlenen baskına katılan destekçilerini de kapsayabilecek potansiyele sahip. Bu nedenle karar, Brezilya’daki demokratik kurumlar açısından ciddi tartışmalara yol açtı.

Lula için seçim öncesi siyasi zayıflama sinyali

Karar, Ekim ayında yapılacak başkanlık seçimleri öncesinde Lula’nın Kongre üzerindeki etkisinin azaldığını gösteriyor. Son günlerde Senato’nun Lula’nın Yüksek Mahkeme adayını reddetmesiyle birlikte hükümet peş peşe siyasi kayıplar yaşamış oldu.

İktidardaki İşçi Partisi, yasayı anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle Yüksek Mahkeme’ye taşımaya hazırlanıyor. Ancak süreç, Bolsonaro’nun siyasi etkisini yeniden artırabileceği bir dönemin başlangıcı olarak görülüyor.

Bolsonaro’nun oğlu Flávio Bolsonaro’nun adaylık mesajları vermesi de sağ siyasetin yeniden güç kazanma hazırlığında olduğuna işaret ediyor. 2022 seçimlerinde Lula’nın çok az farkla kazandığı düşünüldüğünde, ülkedeki siyasi rekabetin önümüzdeki aylarda daha da sertleşmesi bekleniyor.