Her 8 kadından 1'ini vuran o hastalığın adı resmen değişiyor! Uzmanlar uyardı: Yıllardır kist sanılıyordu

• PCOS'un adı, hastalığın metabolik etkilerini daha iyi anlatmak için PMOS olarak güncelleniyor.
• Hastalık sadece yumurtalıkları değil; tüm hormon ve metabolizma sistemini etkiliyor.
• Tedavinin temelini ise erken teşhis, kilo kontrolü ve sağlıklı yaşam tarzı oluşturuyor.

Kadınlarda en sık görülen hormonal rahatsızlıklardan biri olan Polikistik Over Sendromu'nda (PCOS) isim değişikliği gündeme geldi. Uzmanlar, hastalığın yalnızca yumurtalıkları değil hormonal ve metabolik sistemi de etkilediğine dikkat çekerken, yeni isimlendirme önerisinin bilim dünyasında kabul görmeye başladığını belirtti.

“PMOS adı öneriliyor”

Ankara Tüp Bebek doktorlarından Kadın Hastalıkları ve Tüp Bebek Uzmanı Berfu Demir, “Polikistik Over Sendromu (PCOS), tüm dünyada 170 milyondan fazla kadını etkilemektedir. Her 8 kadından birinde görülen, yumurtalık fonksiyonlarını, hormonal ve metabolik süreçleri etkileyen sendromun adı The Lancet dergisinde yayımlanan geniş katılımlı uluslararası çalışmada 'Poliendokrin Metabolik Ovaryan Sendrom' yani kısaca PMOS olarak güncelleniyor." dedi.

“Gerçek anlamda 'kist' bulunmuyor”

Prof. Dr. Demir, "PCOS tanısı alan kadınların yumurtalıklarında gerçek anlamda 'kist' bulunmuyor. Ultrason görüntüsünde görülen yapıların çoğu, gelişimi durmuş küçük folliküllerden oluşuyor. Bu nedenle yıllardır kullanılan 'polikistik over' ifadesinin hem bilimsel olarak eksik, hem de hastalarda yanlış algıya yol açtığı düşünülüyor. Birçok kadın tanı aldıktan sonra yumurtalıklarında tehlikeli kistler olduğunu düşünebiliyor. Ayrıca bu durum sadece yumurtalıkları ilgilendiren bir hastalık değil. The Lancet dergisinde yayımlanan geniş katılımlı uluslararası çalışmada, 'Polycystic Ovary Syndrome' yerine artık 'Polyendocrine Metabolic Ovarian Syndrome' yani kısaca PMOS adı öneriliyor." şeklinde konuştu.

“Yeni isimlendirmenin amacı hastalığı daha doğru anlatmak”

Açıklamaları esnasında "Yeni isimlendirme çalışmasının temel amacı hastalığın çok yönlü yapısını daha doğru ifade edebilmek." diyen Prof. Dr. Demir, sözlerine şu ifadelerle devam etti:

“Çünkü bu tabloda endokrin (hormonal denge), metabolizma (insülin direnci, obezite), yumurtalıkların fonksiyonu ( düzenli yumurtlama), cilt ve saç sağlığı (tüylenme, erkek tipi saç dökülmesi), psikolojik bozukluklar (duygu durum bozuklukları, depresyona yatkınlık) birlikte rol oynayabiliyor. Araştırmalar PMOS'lu bireylerde hayatlarının ileri dönemlerinde tip 2 diyabet riski, yüksek tansiyon ve metabolik sorunların toplum ortalamasına göre daha sık görülebildiğini gösteriyor. Hastalık her kadında farklı şekilde ortaya çıkabiliyor. En sık görülen belirtiler; adet düzensizliği, yumurtlama problemleri, kısırlık, tüylenme artışı, sivilce, saç dökülmesi, kilo alma eğilimi olarak sıralanıyor. Semptomların sıklığı ve şiddeti kadından kadına farklılık gösterebiliyor." ifadelerini kullandı.

“Yumurtalık problemi olarak değerlendirilmemeli”

Yeni isimlendirmenin mevcut tedavi yaklaşımlarını değiştirmediğini belirten Prof. Dr. Demir, “Amaç; daha erken tanı koyabilmek, metabolik riskleri gözden kaçırmamak, hastaları yalnızca 'yumurtalık problemi' olarak değerlendirmemek ve daha bütüncül bir yaklaşım geliştirmek." dedi.

3 yıllık geçiş süreci planlanıyor

Uluslararası uzman gruplarının PMOS ismine geçiş için yaklaşık 3 yıllık bir adaptasyon süreci planladığını belirten Prof. Dr. Berfu Demir; “Sonuç olarak, isim değişikliği yalnızca bir kelime değişimi değil; hastalığın daha doğru anlaşılması ve kadın sağlığına daha kapsamlı yaklaşılması açısından önemli bir dönüşüm olarak değerlendiriliyor." diyerek sözlerini noktaladı.

“Hastalığın gerçek yapısını daha doğru tanımlıyor”

Op. Dr. Zarnigar Gadirli ise, "Kadınlarda üreme çağının en sık görülen hormonal hastalıklarından biri olan Polikistik Over Sendromu'nda (PCOS) isim değişikliği gündemde. Bilim dünyasında hastalığın yalnızca yumurtalık kaynaklı bir durum olmadığına yönelik artan veriler doğrultusunda, yeni terminoloji olarak Polyendocrine Metabolic Ovarian Syndrome (PMOS) kullanılmaya başlandı. İsim değişikliği yalnızca terminolojik değil, hastalığın gerçek yapısını daha doğru tanımlayan bilimsel bir yaklaşım." dedi.

PCOS belirtileri nelerdir?

Üreme çağındaki kadınlarda oldukça yaygın görülen PMOS'un; adet düzensizliği, kilo artışı, tüylenme, akne, saç dökülmesi ve kısırlık gibi belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Op. Dr. Gadirli, hastalığın yalnızca jinekolojik sorunlarla sınırlı kalmadığını; insülin direnci ve metabolik risklerle de yakından ilişkili seyrettiğini belirtti.

Op. Dr. Gadirli, "En sık görülen belirtiler arasında adet düzensizliği, yumurtlama problemleri, infertilite, kilo artışı ve karın bölgesinde yağlanma, insülin direnci, akne ve yağlı cilt, tüylenme artışı, saç dökülmesi yer alıyor. Bunların yanı sıra depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları da tabloya eşlik edebiliyor." ifadelerini kullandı.

PMOS tanısının yalnızca ultrason görüntüsüyle konulmadığını söyleyen Op. Dr. Gadirli, bazı hastalarda polikistik over görünümü olmadan da hastalığın görülebildiğini ifade etti. Tanıda; adet düzensizliği, hiperandrojenizm bulguları ve ultrasonografik değerlendirmelerin birlikte ele alındığını belirten Gadirli, tiroid hastalıkları ve farklı hormonal bozuklukların da mutlaka dışlanması gerektiğini söyledi.

Yaşam tarzı değişikliği önemli

PMOS tedavisinin kişiye özel planlandığını aktaran Op. Dr. Zarnigar Gadirli, özellikle yaşam tarzı değişikliklerinin tedavide kritik rol oynadığını söyleyerek "Düzenli egzersiz, sağlıklı beslenme ve kilo kontrolü tedavinin temelini oluşturuyor. Hafif kilo kaybı bile hormonal denge üzerinde olumlu etkiler yaratabiliyor. Tedavi sürecinde hormonal düzenleyici tedaviler, insülin direncine yönelik yaklaşımlar ve gebelik planı olan hastalarda yumurtlama tedavileri de uygulanabiliyor." dedi.

Op. Dr. Gadirli, PMOS'un yalnızca kadın hastalıkları açısından değil, uzun vadeli metabolik sağlık açısından da takip edilmesi gerektiğine dikkat çekti. "Erken tanı ve düzenli takip sayesinde hem yaşam kalitesinin artırılması hem de ileride oluşabilecek sağlık risklerinin azaltılması hedeflenir." şeklinde konuştu.