Hollanda’da seçim sürprizi: Aşırı sağ gerilerken merkez güçlendi

• Oyların yüzde 98’inden fazlası sayıldı, D66 ve PVV yüzde 16,7’şer oy aldı.
• D66 sandalye sayısını artırarak 26’ya yükseltti, PVV ise 7 puan kaybetti.
• VVD ve GL-PvdA da oy kaybederken Hristiyan Demokratlar (CDA) sürpriz yükseliş yaptı.
• Yeni hükümet için en az dört partili koalisyon zorunlu hale geldi.

Hollanda’da dün yapılan erken genel seçimde, Geert Wilders liderliğindeki aşırı sağcı Özgürlük Partisi (PVV) oy kaybederken, merkez ve sağ partiler güç kazandı. Oyların yüzde 98’inin sayıldığı, henüz kesinleşmemiş ilk sonuçlara göre liberal eğilimli Demokratlar 66 (D66) ve PVV yüzde 16,7’şer oy oranıyla başa baş tamamladı. İki parti arasındaki oy farkının 3 binin altında olduğu bildirildi.

D66 büyük sıçrama yaptı

150 sandalyeli parlamentoda D66 ile PVV’nin 26’şar sandalye kazanması bekleniyor. Rob Jetten liderliğindeki D66, iki yıl önceki seçimlere göre oylarını 10 puandan fazla artırarak dikkat çekici bir başarı elde etti. Buna karşılık, İslam karşıtı söylemleriyle bilinen Wilders’ın partisi PVV’nin oy oranı yaklaşık 7 puan düştü.

D66 lideri Jetten, seçim kampanyasında aşırı sağın dışarıda bırakılacağı, merkez sağ ve sol partilerin yer alacağı bir koalisyon kurma sözü vermişti. D66 ayrıca mevcut hükümetin İsrail’e “kayıtsız şartsız destek” politikasına muhalefetiyle de öne çıktı.

Yeşilgöz ve sol blok geriledi

Azınlık hükümetinin büyük ortağı olarak seçimlere giren Dilan Yeşilgöz liderliğindeki Özgürlük ve Demokrasi için Halk Partisi (VVD), yüzde 14,1 oyla üçüncü sırada yer aldı. Merkez soldaki Yeşil Sol-İşçi Partisi ittifakı (GL-PvdA) ise 3,2 puan kaybederek yüzde 12,5’e geriledi.

CDA ve küçük partiler dengeleri değiştiriyor

Hristiyan Demokrat Parti (CDA), oy oranını 8,4 puan artırarak yüzde 11,7 ile beşinci sıraya yükseldi ve seçimlerin bir diğer sürprizine imza attı. Muhafazakar-liberal JA21 yüzde 5,9, aşırı sağcı FvD yüzde 4,5, popülist BBB yüzde 2,6 oy aldı. Türk ve Müslüman kökenli seçmenlerin ağırlıkta olduğu DENK Partisi, yüzde 2,4 oyla 3 sandalyelik varlığını korudu.

Yeniden seçim ihtimali masada

Yeni parlamentoda salt çoğunluk için en az dört partinin bir araya gelmesi gerekiyor. Siyasi gözlemciler, merkez sağ veya merkez partilerin yer alacağı bir koalisyonun olası olduğunu ancak müzakerelerin zorlu geçeceğini belirtiyor. Yeniden seçime gidilmesi de ihtimaller arasında.

Haziran 2024’te Wilders’ın partisinin koalisyondan çekilmesiyle hükümetin düşmesinin ardından alınan bu erken seçim kararı, Hollanda’da iki yıldan kısa sürede ikinci kez sandığa gidilmesine yol açtı.