Japon Denizaltı programında yeni skandal: Kawasaki Heavy Industries’e geçici yasak, askeri personel hakkında disiplin cezaları

Denizaltılarda kullanılan dizel jeneratörlerin denetim süreçlerinde uzun süreli usulsüzlüklerin tespit edilmesi üzerine şirket, belirli savunma ihalelerinden geçici olarak men edildi. Aynı dosya kapsamında Japon Deniz Öz Savunma Kuvvetleri (JMSDF) personeline de disiplin cezaları verildi.

Kawasaki’ye 2,5 aylık ihale yasağı

Savunma Bakanlığı tarafından 26 Aralık’ta yayımlanan açıklamaya göre, Kawasaki Heavy Industries 26 Aralık 2025 ile 11 Mart 2026 tarihleri arasında “belirlenmiş” devlet savunma sözleşmelerine katılamayacak. Kararın, denizaltılarda elektrik üretimi için kullanılan dizel motorların denetim süreçlerine ilişkin yürütülen iç soruşturmanın ardından alındığı belirtildi.

Bakanlık incelemesinde, çok sayıda motorun resmi şartnamelerde belirtilen yakıt tüketim değerlerini karşılamadığı tespit edildi. Bununla birlikte Savunma Bakanlığı, söz konusu düzensizliklerin “emniyet veya operasyonel performans üzerinde olumsuz bir etki yaratmadığını” vurguladı.

Savunma sanayiinde artan denetim vurgusu

Söz konusu yaptırım, son yıllarda Japonya’da büyük bir savunma yüklenicisine uygulanan en ciddi idari cezalardan biri olarak değerlendiriliyor. Karar, Japon savunma tedarik zincirinde kalite kontrolü ve mevzuata uyum konularında denetimlerin sıkılaştırıldığını ortaya koyuyor.

Kawasaki Heavy Industries Yönetim Kurulu Başkanı Yasuhiko Hashimoto, aynı gün yaptığı açıklamada kararı “son derece ciddiye aldıklarını” belirterek, “Tekrarını önleyecek tedbirleri kapsamlı şekilde hayata geçireceğiz ve kaybedilen güveni yeniden tesis etmek için tüm gücümüzle çalışacağız” ifadelerini kullandı. Şirket ayrıca iç soruşturmanın bulgularını ve alınması planlanan önleyici adımları kamuoyuyla paylaştı.

Usulsüz fonlar ve kişisel hediyeler iddiası

Skandal yalnızca teknik denetimlerle sınırlı kalmadı. Savunma Bakanlığı, denizaltı bakım sözleşmeleriyle bağlantılı ayrı bir soruşturma kapsamında, Japon Deniz Öz Savunma Kuvvetleri personeline yönelik disiplin işlemleri uygulandığını da duyurdu.

Bakanlığın açıklamasına göre Kawasaki Heavy Industries, denizaltı onarım faaliyetleriyle ilişkili bazı alt yüklenicilerle yapılan hayali işlemler üzerinden yasa dışı fonlar oluşturdu. Bu fonların, şirket personeli tarafından Öz Savunma Kuvvetleri mensuplarına kişisel hediyeler sağlamak için kullanıldığı tespit edildi. Oyun konsolları, golf çantaları ve kol saatleri gibi eşyaların, resmî görevlerle herhangi bir ilgisinin bulunmadığı vurgulandı.

11 personel hakkında disiplin cezası

Soruşturma sonucunda toplam 11 JMSDF personelinin disiplin cezasına çarptırıldığı açıklandı. Kişi başı değeri 10 bin yen ile 400 bin yen arasında değişen hediyelerin toplam değerinin yaklaşık 1,16 milyon yen (yaklaşık 7.800 dolar) olduğu belirtildi.

Bu kapsamda üç personel geçici görevden uzaklaştırma cezası alırken, sekiz personele maaş kesintisi uygulandı. Görevden uzaklaştırılanlar arasında, tersanelerle yapılan sözleşmelerin denetiminden sorumlu üç yönetici konumundaki personel de bulunuyor. Kure Gemi Onarım ve İkmal Tesisi’nde görev yapan kıdemli bir astsubayın, hem denizaltı mürettebatı olduğu dönemde hem de denetleyici konuma geçtikten sonra kişisel eşyalar kabul ettiği gerekçesiyle 15 gün süreyle görevden uzaklaştırıldığı bildirildi. Diğer iki personel ise beşer günlük uzaklaştırma cezası aldı.

Maaş kesintisi uygulanan sekiz kişinin tamamının mevcut ya da eski denizaltı mürettebatı olduğu; dört personelin maaşının altıda birinin, üçünün onda birinin ve bir kişinin de emeklilik öncesinde maaşının beşte birinin kesildiği açıklandı.

Soruşturma süreci devam ediyor

Temmuz ayında yayımlanan özel savunma teftiş raporunda ilk aşamada 13 personelin kişisel eşya aldığı belirlenmişti. Ancak sonraki incelemelerde bazı eşyaların resmî görevlerle doğrudan bağlantılı olmadığı sonucuna varılması üzerine disiplin cezası uygulanan personel sayısının 11’e düşürüldüğü ifade edildi.

Japon Savunma Bakanlığı, hem sanayi tarafında hem de askerî personel nezdinde benzer vakaların önüne geçilmesi için denetim ve şeffaflık mekanizmalarının güçlendirileceğini vurguluyor.