Ölümle gelen sigortalılık: Dilovası'ndaki facianın raporu ortaya çıktı

• Patlamada 3’ü çocuk yaşta olmak üzere altı kadın ve vardiya amiri Tuncay Yıldız hayatını kaybetti. Olayda 6 kişi de yaralandı.
• SGK müfettişleri, olay yerinde fiilen çalıştığı belirlenen ölenler dahil 12 sigortasız işçinin sigorta başlangıcını, patlama tarihi olan 8 Kasım olarak kayıtlara geçirdi ve işçileri bir günlük sigortalı saydı.
• Fabrikanın ruhsatsız, acil çıkışsız ve güvenlik önlemleri olmadan kaçak çalıştığına dair 2024 yılında CİMER'e şikayetler yapıldığı halde denetlenmediği ortaya çıktı.

Patlamanın ardından hazırlanan bilirkişi raporunda, işletmeci asli kusurlu bulunurken, kamu kurumları ise ruhsat ve denetim görevlerini yerine getirmedikleri gerekçesiyle tali kusurlu kabul edildi. DW Türkçe'nin ulaştığı raporda, yangının çıkış nedeninin etil alkol aktarımı sırasındaki statik elektrik boşalması veya elektriksel kontak deformasyonundan kaynaklanan tutuşma olduğu belirtildi.

Bilirkişi raporunda iş yerindeki büyük ihmallere dikkat çekildi:

İşletmede yapı ve iskan belgesi, yangın merdiveni, sprinkler hattı, yangın algılama-alarm sistemi ve topraklama düzeneği bulunmuyordu.

İşletmenin, yangın güvenlik projesi ve itfaiye uygunluk onayı olmadan üretime başladığı tespit edildi.

İş güvenliği uzmanı veya işyeri hekimi görevlendirilmemişti.

SGK, ceza kesilmesini önerdi

SGK Rehberlik ve Teftiş Kurulu Başkanlığı'na bağlı müfettişler tarafından hazırlanan raporda, iş yerinde yalnızca bir kişinin sigortalı olarak bildirildiği, hayatını kaybeden yedi kişi dahil toplam 12 kişiye ilişkin herhangi bir sigortalılık bildirimi yapılmadığı kaydedildi.

SGK müfettişleri, "telafisi mümkün olmayan zararların önüne geçmek ve hak sahiplerinin sosyal güvenlik haklarının ivedilikle tesis edilmesi amacıyla" bu ara raporu düzenlediklerini belirtti. Müfettişler, raporun sonuç bölümünde ise iş kazasını geç bildirme ve işe giriş bildirgelerini zamanında vermemekten şirkete idari para cezası kesilmesini önerdi.

Tek çıkış kapısı felakete yol açtı

SGK raporunda patlamanın nasıl meydana geldiği de detaylandırıldı. Üst katta parfüm imalatının yapıldığı belirtilen tesiste, kazanın imalat alanındaki oksijen tüplerinin alev almasıyla başladığı, ardından diğer kimyasal maddelerde patlamalar meydana gelerek yangının şiddetini artırdığı anlatıldı. İş yerinde tek çıkış kapısı olması ve herhangi bir acil çıkış kapısının bulunmaması nedeniyle işçilerin alevler arasında mahsur kaldığı ifade edildi.

Kamu görevlileri halen tutuklanmadı

Yangında hayatını kaybeden Şengül Yılmaz'ın ailesi adına davayı takip eden Avukat Onur Fırat Kaynun, SGK raporundaki tespitleri değerlendirdi. Kaynun, devlet kurumlarının iş yerinin kaçak faaliyet gösterdiğini, sigortasız ve çocuk işçi çalıştırdığını bilmesine rağmen olayda sorumlu olan kamu görevlilerinin halen tutuklanmadığına dikkat çekti.

Avukat, kamu görevlileri hakkında soruşturmanın ayrı yürütülmesini eleştirerek, "Kamu görevlileri yargıdan yine yargı erki tarafından kaçırılmaktadır" dedi ve iddianamenin bu hafta sonuna kadar hazırlanacağını belirtti.

Yöneticiler görevden alındı

Patlamanın ardından başlatılan idari soruşturma kapsamında, SGK Kocaeli İl Müdürü dahil SGK ve İŞKUR'dan toplam yedi personel açığa alındı. Ayrıca Dilovası Belediyesi'nden Belediye Başkan Yardımcısı Necati Temiz, Zabıta Müdürü Nizamettin Balcı ile üç zabıta memuru da görevden uzaklaştırıldı.