Suudi Arabistan’ın ‘Çelik Kubbe’ projesinde Türkiye öne çıkıyor

Suudi savunma yetkilileri, bu kritik proje için Türk firmalarına öncelik vermeye hazırlanıyor. Özellikle Türkiye’nin geliştirmekte olduğu Çelik Kubbe hava savunma sistemi, Riyad yönetiminin dikkatini çekmiş durumda.

Çelik Kubbe: Türkiye’nin Çok Katmanlı Hava Savunma Sistemi

Aselsan, TÜBİTAK SAGE, Roketsan ve MKE iş birliğiyle geliştirilen Çelik Kubbe projesi, Ağustos 2024’te resmen başlatıldı. İsrail’in sadece orta menzilli tehditlere karşı kullanılan Demir Kubbe sisteminden farklı olarak Çelik Kubbe, çok katmanlı bir savunma yapısına sahip ve halen geliştirilme aşamasında.

Bazı alt sistemlerin kısa vadede Suudi Arabistan için cazip olabileceği belirtiliyor. Örneğin, Endonezya 2022’de Roketsan’ın Hisar serisi hava savunma sistemlerini satın alarak, bu teknolojiye ilgi gösteren ülkeler arasında yer aldı.

Öte yandan, Aselsan’ın Korkut 35 mm alçak irtifa hava savunma sistemi, BAE merkezli savunma şirketi Calidus’un Wahash zırhlı araçlarına entegre edilerek Abu Dabi’deki IDEX savunma fuarında sergilendi. Ayrıca Aselsan’ın geliştirdiği Gökberk lazer savunma sistemi, projeyi daha rekabetçi bir hale getiriyor.

Savunma İş Birliğinde Yeni Dönem

Suudi Arabistan, yalnızca hazır savunma sistemleri satın almak yerine, teknoloji transferine dayalı ortaklıkları tercih ediyor. Ankara’nın Riyad’a önemli düzeyde teknoloji transferi yapmaya istekli olması, Suudi Arabistan’ın yerli savunma sanayisini geliştirme hedefiyle örtüşüyor.

Bu çerçevede, Suudi Arabistan Askeri Endüstrileri (SAMI), Ağustos 2023’te Baykar ile 3 milyar dolarlık bir anlaşma imzalayarak Akıncı TİHA’nın Suudi Arabistan’da üretilmesini kararlaştırdı. Bu anlaşma kapsamında, Aselsan ve Roketsan’dan da potansiyel teknoloji transferleri sağlanması gündemde.

KAAN Uçağına Riyad’dan İlgi

Aralık 2024’te Türkiye’yi ziyaret eden Suudi Arabistan Savunma Bakan Yardımcısı Halid el-Bayari ve Kraliyet Suudi Hava Kuvvetleri Komutanı Turki bin Bandar bin Abdulaziz el-Suud, 2030-2035’te envantere girmesi beklenen KAAN 5. nesil savaş uçağına ilgi duyduklarını belirtti.

MBDA Devre Dışı Kalıyor

Suudi Arabistan, hava savunma projelerinde hibrit sistemler oluşturma olasılığını değerlendirirken, MBDA’nın bu projede yer almayacağı bildirildi. Fransız şirket, SAMP/T sistemine entegre edilen Aster serisi hava savunma ve anti-balistik füzelerini Suudi Arabistan’a konuşlandırmayı teklif etti ancak fiyat politikasının rekabetçi olmaması ve Suudi Arabistan Kamu Yatırım Fonu’nun finansal zorluklar yaşaması nedeniyle bu teklif sıcak karşılanmadı.

Uzmanlara göre, Suudi Arabistan artık GAMI, SAMI veya Savunma Bakanlığı aracılığıyla teknoloji transferine dayalı ortak girişimler kurmayı tercih ediyor. Bu nedenle, MBDA’nın projeye dahil olma ihtimali giderek azalıyor.

Türkiye’nin savunma sanayi alanındaki iddialı hamleleri ve teknoloji paylaşımı konusundaki esnek yaklaşımı, Riyad yönetimi nezdinde önemli bir stratejik avantaj sağlıyor.