Uranüs çevresinde yeni bir ay keşfedildi

• S/2025 U1’in çapı yaklaşık 10 kilometre ve Uranüs’ten 56.000 km uzaklıkta.
• Voyager 2’nin 1986’daki geçişinde bu kadar küçük ve sönük olduğu için görülemedi.
• Keşif, James Webb’in kızılötesi kamerasıyla yapılan uzun pozlamalar sayesinde mümkün oldu.
• Bilim insanları, Uranüs’ün karmaşık ay ve halka sistemine dair daha fazla bilinmeyen olduğunu vurguladı.

Küçük ay güçlü teleskop sayesinde görüldü

Colorado’daki Güneybatı Araştırma Enstitüsü (SwRI) öncülüğündeki ekip, James Webb Uzay Teleskobu’nun NIRCam adlı kızılötesi kamerasını kullanarak Uranüs’ü gözlemledi. On ayrı 40 dakikalık pozlamanın ardından, S/2025 U1 adlı ay tespit edildi.

Yaklaşık 10 kilometre çapındaki ay, Uranüs’ün merkezinden 56.000 kilometre uzakta dairesel bir yörüngede dönüyor. Bu özellik, ayın mevcut konumunda oluşmuş olabileceğini gösteriyor.

Uranüs’ün ay ve halka sistemi daha karmaşık olabilir

Uranüs’ün şu anda 29 uydusu bulunuyor ve bunların büyük çoğunluğu Shakespeare’in eserlerindeki karakterlerden isim alıyor. Yeni keşfedilen S/2025 U1 ise şimdilik geçici bir isimle anılıyor ve ilerleyen dönemde Uluslararası Astronomi Birliği tarafından resmi bir ad alacak.

Bilim insanları, Uranüs’ün 13 halkasının karanlık malzemelerden oluştuğunu ve bu nedenle gözlemlenmesinin zor olduğunu belirtiyor. Gezegenin iç uydularından bazıları ise bu halkaların şeklini korumada rol oynuyor.

SETI Enstitüsü’nden Matthew Tiscareno, “Başka hiçbir gezegende Uranüs kadar küçük iç aylar bulunmuyor. Bu karmaşık yapı, ay sistemi ile halka sistemi arasındaki sınırları bulanıklaştırıyor” dedi.

Voyager 2’nin mirası James Webb ile devam ediyor

NASA’nın Voyager 2 uzay aracı 1986’da Uranüs’e en yakın geçişi yaparak beş uyduyu görüntülemişti. Bugünse James Webb, yaklaşık kırk yıl sonra buz devinin sırlarını ortaya çıkarmaya devam ediyor.

SwRI’den baş bilim insanı Maryame El Moutamid, “Bu keşif, Voyager 2’nin açtığı yolun James Webb ile nasıl daha ileri taşındığını gösteriyor” ifadelerini kullandı.

Sonuç: Güneş sisteminde yeni keşiflerin kapısı aralandı

S/2025 U1’in keşfi, James Webb Uzay Teleskobu’nun yalnızca uzak galaksileri değil, Güneş sistemimizin sırlarını da ortaya çıkarabileceğini bir kez daha kanıtladı. Bilim insanlarına göre Uranüs’ün uyduları ve halkaları hakkında henüz öğrenilecek çok şey var.