11. Yargı Paketi, sanal ortamda hakaret suçunu uzlaştırma kapsamından çıkarıyor

• Sanal ortamda işlenen hakaret suçu, yeni teklife göre uzlaştırma kapsamından çıkarılacak ve ön ödeme hükümlerine tabi olacak.
• Bu düzenleme ile, sosyal medya üzerinden hakaret davalarını takip ederek uzlaşma sürecinden gelir elde edenlerin yarattığı "haksız kazanç kapısı" kapatılacak.
• Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, bazı avukatların uzlaştırma aşamasında, "Sicilinde suç bulunmasın diye para ver" diyerek dava açılan kişilerden para talep etme şeklinde bir sektör oluşturduğunu belirtti.
• 2024-2025 yıllarında sanal ortamda hakaret kapsamında açılan toplam soruşturma sayısı 534 bin 505'i bulurken, bunlardan 60 bin 276'sı davaya dönüşmüştür.

Meclis gündemine alınan 11. Yargı Paketi, sanal ortamda (sosyal medya) işlenen hakaret suçlarına yeni bir düzenleme getiriyor; bu suçlar uzlaştırma kapsamından çıkarılarak ön ödeme hükümlerine tabi olacak. Bu değişikliğin temel amacı, uzlaşma sürecini kazanç kapısı haline getirerek "haksız kazanç kapısı" yaratan ve yargıyı meşgul eden bir sektörün önüne geçmektir.

Bakan Yardımcısı'ndan "sicilin bozulmasın diye para ver" uyarısı

Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, milletvekillerine yaptığı bilgilendirmede, sosyal medyada hakaret davası takip eden avukatların kurduğu sistemi anlattı. Acar, bu avukatların dava açılan kişiye uzlaştırma sürecinde, "Senin geleceğini yakmayalım", "Sicilinde suç bulunmasın" diyerek baskı kurduğunu söyledi.

Acar'ın aktardığına göre avukatlar, "Şu kadar lirayı bana ver, ben de şikayetimden vazgeçeyim. Uzlaştırma aşamasında mesele kapansın" ifadelerini kullanarak para talep ediyor. Bu durumun bir sektör oluşturduğuna işaret eden Acar, bu suçun ön ödeme kapsamına alınarak uzlaştırmadan çıkarılacağını ifade etti.

2 yılda yarım milyondan fazla hakaret soruşturması açıldı

Meclis Adalet Komisyonu'na sunulan veriler, sanal ortamda hakaret suçlarının yargıdaki yoğunluğunu gözler önüne serdi. 2024-2025 yıllarında sanal ortamda hakaret kapsamında açılan toplam soruşturma sayısı 534 bin 505'i buldu.

Bu soruşturmaların 270 bin 912'si takipsizlikle sonuçlanırken, 60 bin 276'sı kamu davasına dönüştü. Açılan davalardan 11 bin 161'inde mahkûmiyet, 10 bin 88'inde hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) ve 24 bin 88'inde beraat kararı verildi.

Avukatlar ve müvekkilleri, on binlerce soruşturmada "uzlaşma" teklif ederek yargıyı meşgul etti ve astronomik paralar kazandı. Öte yandan, sosyal mecralar üzerinden kamu görevlisine hakaret kapsamında da 2024'te 56 bin 708 soruşturma ve 12 bin 248 kamu davası açıldı. 2025'te ise soruşturma sayısı 62 bin 334'e yükselirken, açılan kamu davası sayısı 7 bin 704 oldu.

Telif piyasasında haksız kazanç ve mağduriyet örnekleri

Uzlaştırma süreci üzerinden kazanca dönüştürülen bu sektörün benzeri, "telif piyasası" adı altında Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na muhalefet suçlarında da yaşanıyor. Adana'da şoförlük yapan Ali Çapar'ın sosyal medya hesabından 'Şalvar Davası' filminden sahneler paylaşması üzerine Müjde Ar'ın avukatları suç duyurusunda bulundu.

Ali Çapar, polis merkezine çağrıldığını ve paylaşımları 3 ay önce eğlence amaçlı yaptığını, bunun suç olduğunu bilmediğini söyledi. Çapar, paylaşımlarının herhangi bir kazanç amacı taşımadığını ve talep edilme ihtimali olan telif ücretini ödeme gücünün olmadığını belirterek, "Araştırmalarıma göre 50 bin ile 150 bin TL arasında bir tutar çıkıyor. Asgari ücretle çalışan bir işçiyim. Kiracıyım, 3 çocuğum var. Bu miktarı karşılamam mümkün değil" diye konuştu.

Benzer bir mağduriyet İzmir'de yaşandı: Konservatuvar mezunu Hasan Başkaya ve memur Öznur Başkaya çifti, düğünlerinde Ankaralı Coşkun'a ait 'Ne Bilsin Eller' şarkısını söyleyerek bir video paylaştı. Başkaya, eserin sahibi Coşkun Direk'in videonun ilk paylaşıldığı günlerde kendisine alkış emojisi bırakarak tebrik ettiğini, hatta "Hakkını helal et abi, izinsiz söyledik" şeklindeki yorumuna da yanıt verdiğini söyledi.

Ancak daha sonra yaşanan süreci Hasan Başkaya şöyle anlattı: "Bir süre sonra soruşturma açılacağını söyledi ve attığı yorumu sildi. Biz videodan hiçbir maddi kazanç sağlamadık. Uzlaşmacı, bizden 300 bin lira istediğini iletti. Böyle bir parayı hayatım boyunca bir arada görmedim".