Amerikan F-35 savaş uçakları - USAF
- ABD, Avrupa'daki nükleer silah üslerini genişletmek için müttefikleriyle gizli görüşmeler yürütüyor.
- Polonya ve Baltık ülkelerinin nükleer silahlara ev sahipliği yapmaya oldukça istekli olduğu belirtiliyor.
- Hamlenin, Trump'ın kıtadan asker çekme kararı sonrası müttefiklere güvence verme amacı taşıdığı ifade ediliyor.
- Halihazırda Türkiye dahil 6 NATO ülkesi ABD'nin nükleer silahlarına ev sahipliği yapıyor.
ABD yönetimi, Avrupa'daki güvenlik garantilerinin zayıfladığına dair artan endişeleri gidermek amacıyla son derece kritik bir adımı tartışmaya açtı.
Financial Times'ın konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre Washington, halihazırda nükleer kapasiteli bombardıman uçaklarına ev sahipliği yapan altı ülkenin ötesinde, yeni Avrupa NATO ülkelerine nükleer silah konuşlandırmaya sıcak bakıyor.
Trump'ın kararları endişe veriyor
Söz konusu gizli görüşmeler, Başkan Donald Trump'ın ABD birliklerini ve kritik silah sistemlerini kıtadan çekerek Asya gibi farklı bölgelere kaydırma adımlarının Avrupa'da yarattığı yaygın paniğin ortasında geldi.
Yetkililer, ABD'nin nükleer şemsiye sağlama konusundaki kararlılığını göstermek amacıyla, nükleer saldırı düzenleyebilen "çift kapasiteli uçak" (DCA) programını genişletmek istediğini belirtiyor.
Böylece NATO müttefikleri konvansiyonel savunma yükünü daha fazla omuzlarken, ABD nükleer güvence vermeye devam edecek.
Doğu kanadı ülkeleri çok istekli
NATO kanallarında devam eden görüşmelere göre, Rusya sınırına yakın müttefikler bu girişime en büyük ilgiyi gösteriyor. Özellikle Polonya ve bazı Baltık ülkelerinin DCA üslerine ev sahipliği yapmak istedikleri ifade ediliyor.
Eski Polonya Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, ABD'nin bu girişimi kendi topraklarına genişletmesi için açıkça çağrıda bulunmuştu.
Vladimir Putin'in Kremlin'in nükleer kapasitesine ilişkin tekrarlayan söylemleri ve Ukrayna savaşı, bu ülkelerin nükleer silahlara ev sahipliği yapma isteğini daha da hızlandırdı.
Mevcut durum ve NATO'nun pozisyonu
NATO'nun nükleer paylaşım programı kapsamında şu anda Belçika, Almanya, İtalya, Hollanda, Türkiye ve Birleşik Krallık ABD'nin nükleer bombalarına ev sahipliği yapıyor.
Soğuk Savaş döneminde hazırlanan bu anlaşma çerçevesinde, silahların kullanım yetkisi tamamen ABD'nin elinde bulunuyor.
Avrupa devletlerine konuşlandırılan nükleer silahlar Amerikan askerleri tarafından korunuyor ve yalnızca ABD'nin yetkilendirmesiyle kullanılabiliyor.
"Avrupa'da caydırıcılık aynı kalmalı"
Avrupalı müttefikler savunma harcamalarını ciddi ölçüde artırma taahhüdünde bulunsa da, ABD'nin sağladığı nükleer şemsiye kıta için yeri doldurulamaz bir unsur olarak görülüyor.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, geçtiğimiz ay ittifak dışişleri bakanları toplantısının ardından yaptığı açıklamada, ABD'nin askeri varlığını başka bölgelere kaydırsa bile Avrupa'daki genel caydırıcılık ve savunmanın aynı kalması gerektiğini vurguladı.
Rutte, kararlılık mesajı vererek, "Açıkça ifade edeyim, birileri bize saldıracak kadar aptal olursa vereceğimiz yanıt yıkıcı olur." ifadelerini kullandı.
