C-17 nakliye uçağı - U.S. Air National Guard
- Axios, ABD Hava Kuvvetlerine ait dört C-17 nakliye uçağının Avrupa'ya hareket ettiğini ileri sürdü.
- Uçuşların, ABD ile İran arasında olası bir anlaşmanın imzalanmasına yönelik hazırlık kapsamında gerçekleştirildiği iddia edildi.
- Taslak mutabakat metni, ateşkesin 60 gün uzatılmasını ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını öngörüyor.
- İran Dışişleri Bakanlığı, anlaşma konusunda henüz nihai karar alınmadığını açıkladı.
Axios'un konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD Hava Kuvvetlerine ait dört adet C-17 nakliye uçağı dün Avrupa'ya doğru hareket etti.
İsmi açıklanmayan kaynaklar, söz konusu uçuşların Başkan Yardımcısı JD Vance'in ABD ile İran arasında varılabilecek bir anlaşmanın imzalanması amacıyla Cenevre'ye yapabileceği ziyaretin hazırlıkları kapsamında gerçekleştirildiğini öne sürdü.
İddialar, Başkan Donald Trump'ın bir gün önce Washington ile Tahran'ın "büyük bir uzlaşmaya" vardığını ve anlaşmanın hafta sonu imzalanabileceğini açıklamasının ardından gündeme geldi.
Taslak metinde ateşkes ve Hürmüz Boğazı maddeleri
Axios'un ulaştığını belirttiği taslak mutabakat metnine göre, mevcut ateşkesin 60 gün daha uzatılması planlanıyor.
Taslakta ayrıca Hürmüz Boğazı'nın herhangi bir geçiş ücreti uygulanmaksızın derhal yeniden açılması ve deniz trafiğinin 30 gün içinde savaş öncesi seviyelere çıkarılması hedefleniyor.
Metinde İran'ın nükleer silah geliştirmeyeceğini taahhüt etmesi ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarına ilişkin uluslararası kaygıları giderecek adımlar atması öngörülüyor. Ancak nükleer programın geleceğine ilişkin daha kapsamlı düzenlemelerin ayrı bir anlaşma kapsamında ele alınması planlanıyor.
Yaptırım muafiyetleri gündemde
Taslak mutabakat, İran'ın yükümlülüklerini yerine getirmesi halinde aşamalı yaptırım muafiyetleri verilmesini de içeriyor.
Bu kapsamda İran'ın petrol ihracatına yönelik geçici muafiyetlerin sağlanabileceği belirtiliyor.
Haberde, taslağın Katarlı arabulucu Ali El-Thavadi ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi arasındaki görüşmeler sonucunda şekillendiği ifade edildi. Müzakerelerde Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile damadı Jared Kushner'in de rol aldığı öne sürüldü.
Anlaşmanın, Katar ve Pakistan'ın arabuluculuk çabalarını yansıtacak şekilde "İslamabad Anlaşması" adıyla anılmasının beklendiği kaydedildi.
Tahran'dan temkinli açıklama
İran Dışişleri Bakanlığı ise önerilen anlaşma konusunda henüz nihai karar verilmediğini açıkladı.
Öte yandan Trump, Oval Ofis'te yaptığı açıklamada sürece verdiği destek nedeniyle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a teşekkür etti. Trump, Erdoğan ile görüştüğünü belirterek Türkiye'nin katkısını "harika" olarak nitelendirdi.
