F-15EX
Yaklaşık 2,66 milyar dolarlık bütçe talebiyle gündeme gelen program, ABD Savunma Bakanlığı’nın ağır mühimmat taşıma kapasitesine sahip savaş uçaklarını gelecekteki yüksek yoğunluklu çatışmalar için kritik görmeye devam ettiğini ortaya koydu.
F-15EX üretimi 2031’e kadar sürecek
ABD Hava Kuvvetleri tarafından yayımlanan bütçe belgelerine göre F-15EX üretim hattının en az 2031 yılına kadar açık tutulması planlanıyor.
Programın temel hedeflerinden biri, hizmet ömrünün sonuna yaklaşan F-15C/D savaş uçaklarının hızlı şekilde değiştirilmesi olarak gösteriliyor.
1980’li yıllarda hizmete giren eski F-15 platformlarının yapısal yorgunluk, bakım maliyetleri ve düşük görev hazır olma oranları nedeniyle ciddi baskı altında olduğu belirtiliyor.
“Füze kamyonu” konsepti öne çıkıyor
F-15EX Eagle II, özellikle yüksek mühimmat taşıma kapasitesi nedeniyle ABD’nin gelecekteki hava harekât konseptlerinde önemli rol üstlenecek platformlardan biri olarak değerlendiriliyor.
Uçağın;
- Aynı anda 13’ten fazla hava-hava füzesi taşıyabilmesi
- Hipersonik mühimmat entegrasyonuna uygun olması
- Uzun menzilli stand-off silahlarla görev yapabilmesi
- Uzun süre havada kalabilmesi gibi özellikleri sayesinde “missile truck” yani “füze kamyonu” konseptinde kullanılacağı ifade ediliyor.
ABD kaynakları, F-15EX’in özellikle Pasifik bölgesindeki olası yüksek yoğunluklu çatışmalarda F-35A Lightning II gibi görünmez savaş uçaklarını destekleyen ağır silah platformu olarak görev yapacağını belirtiyor.
Yeni radar ve elektronik harp sistemiyle geliyor
Boeing tarafından geliştirilen F-15EX Eagle II, şirketin F-15QA ve F-15SA ihracat modelleri temel alınarak ABD Hava Kuvvetleri ihtiyaçlarına göre yeniden yapılandırıldı.
Platformda;
- AN/APG-82(V)1 AESA radarı
- EPAWSS elektronik harp sistemi
- Dijital kokpit altyapısı
- Fly-by-wire uçuş kontrol sistemi
- Açık mimari görev bilgisayarı yer alıyor.
ABD Hava Kuvvetleri, yeni görev sistemleri sayesinde F-15EX’in ağ merkezli harp ortamında çok daha etkin görev yapabileceğini değerlendiriyor.
F-35A ile birlikte görev yapacak
ABD Savunma Bakanlığı belgelerinde, F-15EX programının F-35A filosuna alternatif değil tamamlayıcı unsur olarak konumlandırıldığı vurgulanıyor.
F-35A’ların yoğun hava savunma bölgelerine sızma görevlerinde kullanılacağı, F-15EX’in ise yüksek mühimmat kapasitesiyle hava üstünlüğü ve uzun menzilli taarruz görevlerinde destek sağlayacağı ifade ediliyor.
ABD’nin altıncı nesil hava üstünlük programı F-47 NGAD’a rağmen F-15EX üretiminin sürdürülmesi, Pentagon’un ağır silahlı görünmez olmayan savaş uçaklarını hâlâ kritik güç çarpanı olarak değerlendirdiğini gösteriyor.
Boeing üretim hattı korunacak
Programın bir diğer stratejik boyutunun ise ABD savunma sanayi altyapısının korunması olduğu belirtiliyor.
F-15EX üretiminin devam etmesiyle birlikte Boeing’in St. Louis tesisindeki savaş uçağı üretim kapasitesinin korunacağı ifade ediliyor.
ABD Hava Kuvvetleri’nin, Çin ile artan stratejik rekabet ortamında paralel savaş uçağı üretim ekosistemlerini muhafaza etmeyi hedeflediği belirtiliyor.
İlk sözleşme 2020’de imzalanmıştı
F-15EX programı resmi olarak Temmuz 2020’de başlatılmıştı.
ABD Savunma Bakanlığı, ilk üretim paketi kapsamında Boeing ile yaklaşık 1,2 milyar dolarlık sözleşme imzalamıştı.
Başlangıçta toplam 144 adet F-15EX tedarik edilmesi planlanırken, programın kapsamı ve nihai sipariş sayısının ilerleyen yıllarda yeniden şekillenebileceği değerlendiriliyor.
