İBB’de gölge yönetim: İhaleler kapalı zarfla dağıtılmış

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne (İBB) yönelik yolsuzluk soruşturmasında itirafçı sayısı 40’ı aştı.

İBB’ye bağlı iştiraklerde yıllardır süregelen gayri resmi yapı içeriden deşifre edilmeye başlandı.
 

En son İSTAÇ A.Ş.’nin Genel Müdürü Ziya Gökmen Togay itirafçı oldu.

Togay, savcılığa verdiği ifadede, başkan danışmanı Ertan Yıldız’ın kurduğu hukuki zemini olmayan koordinasyon ağı, CHP’li Fatih Keleş’in ihale süreçlerini yönlendiren rolü ve belediye kaynaklarını kontrol eden birkaç ismin kurduğu çıkar ağını detaylarıyla anlattı.

Togay’ın savcılığın karşısında verdiği ifadelerin detaylarına ulaşan gdh, milyonlarca liralık kaynaklarının kimler tarafından, nasıl şekillendirildiğine ilişkin detayları derledi.

Ziya Gökmen Togay’ın ifadesine göre, Ertan Yıldız uzun süre boyunca İBB iştiraklerinin tüm kritik kararlarında mutlak belirleyici oldu. 

Hukuki zeminden yoksun ama fiilen işleyen bir koordinasyon ağı kurdu; ihalelerden atamalara, satın almalardan sendikal işlemlere kadar her adım Yıldız’ın onayından geçti. 

Togay, bu yapının gayri resmi işleyişine tanıklık ettiğini ve sürecin tümüyle kontrolsüz şekilde yürütüldüğünü aktardı.

Togay’ın ifadesinde dile getirdiği önemli diğer iddialar ise şu şekilde:

Gayri resmi yapının mimarı: İmamoğlu’nun danışmanı Ertan Yıldız

• İştiraklerden sorumlu başkan danışmanı Ertan Yıldız, Bakırköy’deki ek hizmet binasında 6 koordinatörlükten oluşan bir yapı kurdu.
• Bu yapı, hukuki dayanağı olmadan, tüm satın alma, ihale, atama ve terfi süreçlerini yönetiyordu.
• İştirak kararlarının tamamı önce bu ekipten, ardından Yıldız’ın onayından geçerek yönetim kurulu imzasına sunuluyordu.
• Yönetim kurulu kararlarına İBB kaşesi vuruluyor, bu da Yıldız’ın onayının sembolü oluyordu.
• Bu ekipte 70–80 kişi çalışıyor, farklı iştiraklerde görünüyor ancak fiilen burada görev alıyordu.
• 1.5 yıl önce kurulan İstanbul Yönetim Ajansı (İYA), bu yapının görünürdeki yasal zeminine dönüştü.
• İhalelere çıkmadan bir ay önce tüm detaylı bilgiler Ertan Yıldız’a iletiliyordu.
• Başlangıçta WhatsApp üzerinden alınan bilgiler, daha sonra kapalı zarfla teslim edilmeye başlandı.
• Yıldız, Sarılar firmasına ödeme yapılmadan önce bilgilendirilmesini istiyor, bazen de bizzat ödeme talimatı veriyordu.
• “Rüşvete aracı gibi görünüyorum ama niyetimi şimdi anlıyorum”

İBB soruşturmasından tutuklu bulunan Ertan Yıldız itirafçı olmuş ve iki kez etkin pişmanlıktan ifade verdi. Savcılık 21 Mayıs’ta Yıldız’ın ev hapsi uygulanarak adli kontrol şartıyla serbest bırakılmasına karar vermişti. 

İhale süreçlerini yönlendiren siyasi güç: İmamoğlu’nun A takımından Fatih Keleş

Togay’ın savcılığın karşısında verdiği ifadeye göre  İBB Spor Kulübü Başkanı Fatih Keleş, iştiraklere ait hafriyat ve döküm alanlarının yönetiminde kilit rol oynuyordu. 

Ruhsat devri öncesi özel firmalarla görüşmeler yapan, alanların işletmesini belirleyen kişi olarak tanımlanan Keleş’in, aynı zamanda belirli firmalara ödeme yapılmasını da doğrudan yönetti.

Togay, bu süreçlerin İSTAÇ’ın iradesi dışında geliştiğini ve sistematik bir kontrol mekanizması olduğuna dikkat çekti:

• İhale listeleri Keleş’e de kapalı zarflarla teslim ediliyordu.
• Hafriyat alanlarının İBB’ye devrinden önce ruhsat sahipleri Fatih Keleş ile görüşüp anlaşma sağlıyordu.
• Bu anlaşmalar sonrası alanlar İBB’ye, oradan da İSTAÇ’a devrediliyordu.
• İSTAÇ’ın teklif topladığı alanlar genelde Keleş’in yönettiği süreçte belirlenen isimlere gidiyordu.
• Bu sistemin dışına çıkarak 3 döküm alanı İSTAÇ bünyesine kazandırdım. Bunun üzerine Keleş’in tepkisini çektim.

Keleş de Ertan Yıldız gibi İmamoğlu’na en yakın isimlerden biriydi.

İlk dalga operasyonun ardından tutuklanan ve 'kasa' olarak anılan Fatih Keleş 'rüşvet' iddialarının başında yer alıyordu. Para sayma görüntülerinin odağındaki Fatih Keleş'in Florya'daki ofisinde yapılan aramalarda kaynağı belirsiz paralar ele geçirilmişti.

Etkin pişmanlık ifadeleri sonrasında soruşturma yeni isimlere uzandı ve Fatih Keleş’in oğlu Mustafa Keleş, kardeşi Zafer Keleş ve yeğeni Murat Keleş tutuklandı.

Fiili saha hâkimi: Murat Gülibrahimoğlu

Togay’ın ifadesine göre, İSTAÇ’a ait birçok döküm alanı resmi olarak kamuya ait görünse de, fiili olarak Murat Gülibrahimoğlu’nun kontrolündeydi. 

Togay, bu ismin Fatih Keleş ile olan yakın ilişkisi sayesinde saha ihalelerinde avantaj sağladığını, hatta birçok alanın bu şekilde el değiştirdiğini aktardı:

• Gülibrahimoğlu, belediyeye ait sahalarda yıllarca özel işletme pozisyonunu korudu.
• İSTAÇ’a ait birçok döküm sahası fiilen Murat Gülibrahimoğlu tarafından işletiliyordu.
• Gülibrahimoğlu, İSTAÇ ile danışmanlık sözleşmesi imzalamıştı; sözleşme Togay’dan önceki dönemde yapılmıştı.
• Gülibrahimoğlu, Fatih Keleş ile samimi olduğu ve süreçlerin onun yönlendirmesiyle şekillendirdi.
• Kurum müdürü olarak bu kişilerin kontrolüne giren süreçlere müdahale edemedim, dışlandım.

Sözleşmesi iptal edilecek firmaya CHP’li koruma: Aykut Erdoğdu

Yine Togay’ın ifadesine göre, sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmeyen Vega Hereco firması hakkında işlem yapılmak üzereyken Aykut Erdoğdu devreye girdi. 

Atık dönüşüm tesisinin işletmesini üstlenen Vega Hereco firması, yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle üst üste uyarıldı. 

Firma, sözleşme şartlarını ihlal ediyor, gerekli yatırımları yapmıyor, projeyi aksatıyordu. İSTAÇ yönetimi, firma hakkında yazılı ihtar süreçlerini başlattı. Son ihtar, sözleşmenin feshedilmesi ihtimalini de içeriyordu. 

Tam bu noktada, CHP’li eski milletvekili Aykut Erdoğdu devreye girdi. Togay’ın ifadelerine göre Erdoğdu, kurumu bizzat ziyaret etti.

• Yapılan ihtarların ardından firmanın sözleşmesinin feshine gidilmek üzereydi. Firma, uyarıların ardından eksik yatırımları tamamladı.
• Vega Hereco firmasına yükümlülüklerini yerine getirmediği için ihtar çektik. Aykut Erdoğdu gelip aracı oldu ama yatırımlar yapılmazsa fesih olacağını kendisine ilettim.

Operasyonların beşinci dalgasında tutuklanan alınan Erdoğdu’nun İstanbul Çevre Koruma ve Atık Maddeleri Değerlendirme Sanayi ve Ticaret A.Ş’de (İSTAÇ) rüşvete aracılık ettiği de öne sürülmüştü.

Talimatla ödeme zinciri: Sarılar Firması

İfade tutanaklarına göre, Sarılar firması diğer firmalardan ayrı olarak hem Ertan Yıldız hem de Fatih Keleş’in doğrudan ilgilendiği, ödeme süreçleriyle özel olarak ilgilenilen bir şirketti. 

Togay, firmaya gönderilen kişileri tanımadığını, bu temasların kendi bilgisi dışında geliştiğini belirtiyor. Ödemelerin “talimatla” yapıldığını açıkça ifade eden Togay, bu firma dışında hiçbir şirkete benzer ayrıcalığın tanınmadığını vurguladı:

• Ertan Yıldız ve Fatih Keleş’in talimatlarıyla Sarılar firmasına defalarca ödeme yapıldı.
• Ödemelerden önce firma ile temasa geçiliyor, “birisi gelecek” deniliyordu.
• Giden kişilerin kim olduğu bilmiyorum. Bu kişilerin bazen Ertan Yıldız’ın şoförü Bayram tarafından yönlendirilmiş olabilir.
• Rüşvete dair bilgim yok. Ama üzerimden işler çevrilmiş olabilir.

Tutuklanan isimlerden Sarılar İnşaat’ın sahibi Ahmet Sari etkin pişmanlıktan faydalandı. 

Sari,  2022 yılının sonlarında, sekreter Ertan Yıldız ve Fatih Keleş ile Bakırköy'deki İBB ek binasında görüştüğünü ve burada alacaklarını tahsil edebilmek için kendisine para ödemesi gerektiği yönünde bir teklif aldığını iddia etti. 

Teklifi başta reddetmesine rağmen, Yıldız ve Keleş'e elden para götürmek zorunda kaldığını öne sürdü.

“3 milyarlık alacak için 232 milyon rüşvet verdim. Ertan Yıldız'a 9 sefer, Fatih Keleş'e ise 17 kez elden para götürmek zorunda kaldım." itirafında bulunan Sari, geçtiğimiz hafta (10 Haziran) ev hapsi kararıyla tahliye edildi.