Ortadoğu gerilimi petrolü 114 doların üzerine taşıdı

• Brent petrolü pazartesi günü 114 doların üzerine çıkarak 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.
• Cuma günü 92,69 dolar olan fiyat, yaklaşık yüzde 23 artış kaydetti.
• Petrol tankerleri İran’dan gelebilecek saldırı riski nedeniyle Hürmüz Boğazı rotasını kullanmaktan kaçınmaya başladı.
• Dünya petrolünün yaklaşık yüzde 20’si bu kritik geçiş noktasından taşınıyor.

Ortadoğu’daki savaşın petrol üretimi ve sevkiyatını tehdit etmesi enerji piyasalarını sarstı. Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı’ndaki risklerin artmasıyla son yılların en sert yükselişlerinden birini yaşadı.

Ortadoğu’da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşın etkisi petrol piyasalarında güçlü bir yükselişe yol açtı. Uluslararası referans kabul edilen Brent petrolü, pazartesi günü işlemlerin başlamasıyla birlikte varil başına 114 doların üzerine çıktı.

Bu seviye, Brent petrolünün 2022’den bu yana gördüğü en yüksek fiyat olarak kayıtlara geçti. Cuma günü kapanışta 92,69 dolar olan fiyatın pazartesi sabahı 114 doların üzerine çıkması yaklaşık yüzde 23’lük artış anlamına geliyor.

ABD’de üretilen West Texas Intermediate (WTI) tipi ham petrol de benzer bir yükseliş gösterdi. Cuma günü 90,90 dolar seviyesinde bulunan WTI petrolü, pazartesi günü yaklaşık 114 dolar seviyesine kadar yükseldi.

Çatışmalar petrol altyapısını tehdit ediyor

Petrol fiyatlarındaki sert yükselişin temel nedeni, çatışmaların Ortadoğu’daki petrol üretimi ve sevkiyatını tehdit etmesi olarak görülüyor.

Pazartesi sabahı Bahreyn yönetimi, İran’ı içme suyu temini açısından kritik öneme sahip bir tuzdan arındırma tesisini hedef almakla suçladı. Aynı saatlerde Tahran’da İsrail’in gece düzenlediği saldırıların ardından petrol depolarında çıkan yangınların devam ettiği bildirildi.

Enerji piyasaları, petrol altyapısına yönelik saldırıların bölgedeki üretim ve lojistik kapasitesini daha da zorlayabileceği endişesiyle fiyatlamalarını yukarı çekti.

Hürmüz Boğazı’nda risk büyüyor

Savaşın ikinci haftasına girmesiyle birlikte çatışmalar, Basra Körfezi çevresindeki enerji hatlarını da etkilemeye başladı.

Bağımsız enerji araştırma şirketi Rystad Energy verilerine göre, dünya petrolünün yaklaşık yüzde 20’sine denk gelen günde 15 milyon varil ham petrol normal şartlarda Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyor.

Ancak İran’dan gelebilecek füze ve insansız hava aracı saldırıları ihtimali nedeniyle petrol tankerlerinin önemli bir bölümü bu güzergâhı kullanmaktan kaçınmaya başladı.

Hürmüz Boğazı, Suudi Arabistan, Kuveyt, Irak, Katar, Bahreyn, Birleşik Arap Emirlikleri ve İran’dan çıkan petrol ve doğalgazın dünya piyasalarına ulaştığı en kritik geçiş noktalarından biri olarak kabul ediliyor.