Tarihte Bugün: Türkiye Avrupa Konseyi'ne üye oldu

• Avrupa Konseyi, Strazburg'da düzenlediği ilk Bakanlar Komitesi toplantısında, 8 Ağustos 1949'da Türkiye, Yunanistan ve İzlanda'yı üyeliğe davet etme kararı aldı.
• Türkiye, bu daveti kabul ederek 13 Ağustos 1949'da konseyin tam üyesi oldu ve kurucu 10 devletin ardından katılan ilk ülkeler arasında yerini aldı.
• Bu üyelik, Türkiye'nin çok partili hayata geçiş sürecinde demokrasi, insan hakları ve hukukun üstünlüğü gibi değerlere olan uluslararası bağlılığını tescilledi.
• Üyelik süreci, Türkiye'nin daha sonra Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ni imzalamasının ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin yargı yetkisini tanımasının da zeminini hazırladı.

İkinci Dünya Savaşı sonrası Avrupa'da yeni bir başlangıç

İkinci Dünya Savaşı'nın yol açtığı büyük yıkımın ardından Avrupalı devletler, kıtada kalıcı barışı, demokrasiyi ve hukukun üstünlüğünü teminat altına alacak bir yapı kurmak için bir araya geldi. Bu çabaların sonucunda 10 devlet tarafından 5 Mayıs 1949'da imzalanan Londra Antlaşması ile Avrupa Konseyi resmen kuruldu.

Konseyin temel amacı, üye ülkeler arasında ortak demokratik ilkeler etrafında daha güçlü bir birlik oluşturmak ve insan haklarını korumaktı. Bu vizyonla yola çıkan konsey, ilk toplantısını Ağustos 1949'da Fransa'nın Strazburg kentinde gerçekleştirdi.

Türkiye'nin daveti ve Batı bloğundaki yerini sağlamlaştırması

Avrupa Konseyi'nin kurucu üyeleri, düzenledikleri ilk Bakanlar Komitesi toplantısında genişleme kararı aldı. Bu doğrultuda, 8 Ağustos 1949 tarihinde Türkiye, Yunanistan ve İzlanda'ya konseye katılmaları için resmi bir davet gönderildi.

Bu davet, Türkiye'nin İkinci Dünya Savaşı sonrası dönemde Sovyetler Birliği tehdidine karşı Batı bloğu ile yakınlaşma politikasının en somut sonuçlarından biriydi. Çok partili sisteme yeni geçmiş olan Türkiye için bu üyelik, Batılı demokratik bir devlet olarak uluslararası alanda tanınması anlamına geliyordu.

Demokrasi ve insan hakları yolunda atılan tarihi adım

Türkiye, daveti süratle kabul ederek Avrupa Konseyi'ne üye olma sürecini tamamladı ve Avrupa'nın geleceğini şekillendirecek bu önemli kurumdaki yerini aldı. Bu üyelik, sadece siyasi bir tercih değil, aynı zamanda Türkiye'nin insan hakları ve temel özgürlükler konusundaki taahhüdünün de bir göstergesiydi.

İlerleyen yıllarda Türkiye, Konsey bünyesinde hazırlanan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ni imzalayan ilk ülkelerden biri oldu. Avrupa Konseyi üyeliği, Türkiye'nin demokratikleşme serüveninde ve Avrupa kurumlarıyla bütünleşme sürecinde tarihi bir köşe taşı olmaya devam etmektedir.