- Hz. Osman'ın şehit edilmesinin ardından yedi gün boş kalan halifelik makamı için Medine'deki Müslümanlar, halkın isteği üzerine Hz. Ali'yi halife olarak seçti.
- Başlangıçta halifelik teklifini kabul etmekte çekimser kalsa da, Talha ve Zübeyr gibi sahabelerin de katıldığı ısrarlı biatlar üzerine Hz. Ali görevi üstlendi.
- Hz. Ali'nin halifelik dönemi, Hz. Osman'ın katillerinin cezalandırılması meselesi başta olmak üzere önemli iç karışıklıklar ve siyasi mücadelelerle dolu geçti.
- Bu dönemde yaşanan Cemel Vak'ası ve Sıffîn Savaşı gibi büyük çatışmalar, İslam tarihindeki en çetin imtihanlardan bazılarını oluşturdu.
Hz. Osman'ın 656 yılında şehit edilmesinin ardından, Medine'de büyük bir karışıklık yaşandı ve halifelik makamı boş kaldı. Şehir, isyancıların kontrolüne geçmişti ve Ümeyye soyuna mensup birçok kişi Medine'den ayrılmıştı. Bu kritik ortamda, Müslümanlar mescitte toplanarak yeni bir halife seçimi için bir araya geldiler. Halifelik teklifi ilk olarak Talha ve Zübeyr'e götürüldü, ancak onlar bu görevi üstlenmediler. Bunun üzerine, Müslümanların büyük bir bölümü Hz. Ali'ye yönelerek ona biat etmesi için ısrar etti.
Hz. Ali'nin halifeliği ve ilk meydan okumalar
Hz. Ali, başlangıçta bu ağır sorumluluğu üstlenmekte tereddüt ettiyse de, halkın ve önde gelen sahabelerin yoğun talebi ve biatları üzerine halifeliği kabul etti. Ancak, bu biatın tam tarihi hakkında farklı rivayetler bulunmaktadır. Halifeliğinin ilk günlerinden itibaren Hz. Ali, özellikle Hz. Osman'ın katillerinin cezalandırılması gibi büyük ve karmaşık bir sorunla karşılaştı. Ortada belirli bir katil grubunun bulunmaması, durumu daha da içinden çıkılmaz hale getiriyordu.
İç karışıklıklar ve büyük savaşlar
Hz. Ali'nin halifeliği dönemi, İslam toplumunda yaşanan derin ayrılıklarla belirginleşti. Şam valisi Muâviye'nin Hz. Ali'nin halifeliğine biat etmemesi ve Hz. Âişe, Talha ve Zübeyr'in de Hz. Osman'ın kanının davası için muhalefete katılmasıyla siyasi gerilimler tırmandı. Bu durum, İslam tarihinin en büyük iç çatışmalarından ikisi olan Cemel Vak'ası (656) ve Sıffîn Savaşı (657) gibi kanlı hadiselere yol açtı. Hz. Ali'nin halifeliği, bu zorlu iç karışıklıklar ve siyasi mücadelelerle dolu yaklaşık dört yıl dokuz ay sürdü ve İslam tarihine derin izler bıraktı.
