The Guardian: Hindistan ve Pakistan neden savaşın eşiğinde?

İngiltere merkezli yayın organlarından The Guardian'da, son günlerde Hindistan ve Pakistan arasında artan gerilimin sebeplerinin ve olası sonuçlarının değerlendirildiği bir analiz yayınlandı.

Geçtiğimiz günlerde Keşmir'de 26 kişinin ölümüne neden olan bir saldırı sonrası iki ülke arasında artan gerilimin daha önce olmadığı kadar tehlikeli bir hal aldığına dikkat çekilen analizde, tarafların karşılıklı olarak aldıkları “tedbirlerin” ise süreci bir askeri çatışmaya doğru sürüklediği tespiti yapıldı.

Analizde ayrıca; özellikle İndus Su Anlaşması'nın askıya alınmasının sonuçlarına dair değerlendirmelere yer verildi.

İşte The Guardian'da yayınlanan analiz:

Geçtiğimiz günlerde Keşmir'de 26 kişinin ölümüne neden olan bir saldırı, bölgenin görece sakinliğini bozarak 1998 yılından bu yana duraklayan gerilimi yeniden alevlendirdi ve nükleer silahlı rakipler Hindistan ve Pakistan arasında yeni bir çatışma korkusunu arttırdı.

Pakistan, iki ülke arasındaki gerilimin ana merkezi olan Keşmir'deki saldırıda sorumluluğun olmadığını açıklasa da, Hindista en üst tondan karşılık verdi ve Hindistan Savunma Bakanı Rajnath Singh “net bir yanıt” vereceklerini açıkladı.

Saldırının sorumluluğunu Direniş Cephesi adlı az bilinen bir örgüt üstlendi ancak Hindistan bu grubun Lashkar-e-Taiba terör örgütünün ya da Pakistan merkezli başka bir grubun vekili olduğunu iddia ediyor.

Pakistan ise ilişkileri reddediyor ve Keşmirlilerin kendi kaderlerini tayin etme çağrılarını desteklediğini belirtiyor.

Neler oluyor?

Yaşanan katliam, Müslümanların çoğunlukta olduğu bölge üzerinde üç kez savaşmış ve birçok kez çatışmanın eşiğine gelmiş olan iki komşu arasındaki gerilimi yeniden alevlendirdi.

Adının açıklanmasını istemeyen Hintli bir güvenlik analisti, saldırının Pakistan Genelkurmay Başkanı General Asım Munir'in Keşmir'i Pakistan'ın “şahdamarı” olarak tanımlamasından ve “Keşmirli kardeşlerimizi kahramanca mücadelelerinde yalnız bırakmayacağız” sözünü vermesinden bir hafta sonra meydana geldiğine dikkat çekerek sorumluluğun Pakistan'da olduğunu iddia etti.

Hintli güvenlik analisti;

“Bu bölge için çok önemli bir an. Nükleer silahlara sahip iki komşu artık karşı karşıya ve tüm bahisler kapanabilir.”

değerlendirmesinde bulundu.

Hindistan'ın ilk tepkileri arasında, Pakistan'ın savunma, donanma ve hava diplomatlarını sınır dışı etmesi, kritik sınır kapılarını kapatması ve en önemlisi de İndus Su Anlaşması'nı askıya alması yer aldı.

Anlaşma, dünyanın en büyük nehirlerindeki akışın iki ülke tarafından ortak kullanılmasını ve her iki ülkede de milyonlarca insanın yaşamını etkiliyor.

Hindistan daha önce iki komşu arasındaki açık çatışma zamanlarında bile anlaşmayı “askıya almamıştı”.

Gerilim giderek tırmanıyordu

Narendra Modi hükümeti 2019'da tartışmalı bir hamleyle Cammu ve Keşmir'in yarı özerk anayasal statüsünü iptal ederek eyaleti federal olarak yönetilen iki bölgeye ayırdı.

Hindu öncelikli bir siyasi gündemi benimsemesiyle bilinen Modi hükümeti, Keşmir'i sözde Hindistan'ın geri kalanıyla daha da bütünleştirmek için toprak mülkiyetine de izin verdi.

Modi, bu hamleleri siyasi bir zafer olarak nitelendirerek, sert adımların “ayrılıkçı sorununu” çözdüğünü iddia etti.

Sürecin geleceği

Hindistan kaynaklarına göre olayın gerçekleşmesinin ardından Modi'nin Suudi Arabistan'a yaptığı resmi ziyareti yarıda keserek ülkeye dönmesi, Hindistan'ın sert bir yanıt verme kararlılığına işaret ediyor.

Yoğun bir şekilde askerileştirilmiş bir bölgede artan bu gerilim büyük bir savaşın habercisi olarak algılanıyor.

Zira Hindistan'ın askıya aldığı su anlaşması, dünyanın en büyük nehir sularının iki ülke arasında paylaşılmasını sağlıyor ve Hindistan'ın zaten kuraklık yaşayan Pakistan'a giden suyu kesmesi Pakistan tarafından savaş sebebi olarak kabul ediliyor.

İki ülke arasında daha önce iki savaş ve onlarca çatışma yaşanmasına rağmen Hindistan daha önce bu anlaşmayı asla askıya almamıştı.

Pakistan ise, Hindistan'ın eylemlerini "sorumsuzluk" olarak nitelendirdi ve Hindistan vatandaşlarına yönelik vizeleri iptal etti. Pakistan ayrıca üçüncü ülkeler üzerinden olanlar da dahil olmak üzere Hindistan ile tüm ticareti askıya aldı ve hava sahasını Hint uçaklarına kapattı.

Pakistan ayrıca, Hindistan'ın İndus Su Anlaşması'nı durdurma girişiminin bir "savaş sebebi" sayılacağını açıkladı.