Nükleer enerji zaruret mi bela mı?

Peki, CHP Genel Başkan Yardımcısı Deniz Yavuzyılmaz’ın iddia ettiği gibi dünya nükleer enerjiyi terk mi ediyor?

Var olan santraller tek tek kapatılıyor mu?

Yukarıda belirtildiği üzere dünyada 32 ülkede 440 adet nükleer güç santrali enerji üretiyor ve Yavuzyılmaz’ın iddialarının aksine yeni santraller inşa ediliyor.

Şu An Devam Eden İnşaatlar

Dünya genelinde şu an inşaat süreci devam eden (ilk beton dökülmüş ve kurulum aşamasında olan) 67 ile 70 arasında nükleer reaktör bulunmaktadır.

• Lider Ülkeler: İnşaatların yaklaşık yarısı tek başına Çin'de (30+ reaktör)

gerçekleşmektedir. Onu Hindistan, Rusya, Türkiye (Akkuyu), Mısır ve Güney Kore takip etmektedir.

• Yeni Oyuncular: Türkiye (Akkuyu), Bangladeş (Rooppur) ve Mısır (El Dabaa), ilk nükleer santrallerini inşa ederek nükleer kulübüne yeni katılan ülkeler arasındadır.

İnşası devam eden nükleer santraller özetle yukarıdaki gibi. Peki son 25 yılda hiç inşası tamamlanarak hizmete alınmış santral yok mu?

Var elbette.

Son 25 Yılda İnşa Edilen (Devreye Alınan) Santraller

2001 ile 2026 yılları arasındaki son 25 yıllık dönemi incelediğimizde, dünya genelinde yaklaşık 120-130 reaktör inşa edilerek şebekeye bağlanmıştır.

Bu dönemin karakteristik özellikleri şunlardır:

Son 10 yılda devreye alınan 68 reaktörün 56'sı Asya ülkelerinde (özellikle Çin) inşa edilmiştir. Son 25 yıl, 3. Nesil (Generation III/III+) reaktörlerin ticari olarak yaygınlaştığı bir dönem olmuştur.

NGS Panoraması (Mart 2026)

Tablo bu kadar net olmasına rağmen CHP’nin gölge Enerji Bakanı olduğu iddia edilen Yavuzyılmaz’ın dünya gerçeklerinden bihaber olduğu bu tablolar üzerinden açıktır.

Türkiye için nükleer enerji neden olmazsa olmaz?

Türkiye’nin nükleer enerji yolculuğu, sadece bir elektrik üretim tercihi değil; ekonomik bağımsızlık, sanayi güvenliği ve küresel iklim taahhütleri arasında kurulan hassas bir dengedir. Bu ihtiyacı, veriler ve stratejik gerçeklerle derinlemesine incelediğimizde karşımıza çıkan tablo Deniz Yavuzyılmaz’ın kantin solcusu misali attığı sloganlardan oldukça farklıdır.

1. Enerji Bağımlılığı ve Cari Açık Kıskacı

Türkiye, birincil enerji kaynaklarında yaklaşık %70 oranında dışa bağımlı bir ülkedir. Her yıl milyarlarca dolar, doğalgaz ve kömür ithalatı için yurt dışına akmaktadır. Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS) tam kapasiteyle devreye girdiğinde, Türkiye'nin yıllık doğalgaz ithalatını yaklaşık 7 milyar metreküp azaltacaktır. Bu miktar, enerji faturamızda her yıl yaklaşık 3-4 milyar dolarlık bir tasarruf ve cari açıkta kalıcı bir iyileşme anlamına gelir. Enerjide dışa bağımlı bir ekonomi, jeopolitik krizlerde her zaman kırılgan kalmaya mahkumdur.

2. Kesintisiz Enerji Arzı

Rüzgâr ve güneş enerjisi, doğası gereği "kesintili" kaynaklardır; güneş batınca veya rüzgâr durunca üretim düşer. Ancak modern bir sanayi devleti, 7 gün 24 saat kesintisiz ve istikrarlı bir elektrik akışına ihtiyaç duyar.

• Akkuyu’nun Kapasitesi: Tek başına yılda 35 milyar kilovatsaat (kWh) elektrik üretecek.

• Tüketim Payı: Bu miktar, Türkiye’nin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık %10’unu tek başına karşılayacaktır.

• Süreklilik: Nükleer santraller, %90'ın üzerindeki kapasite faktörleriyle çalışarak sistemin "bel kemiği" (baz yük) görevini üstlenirler.

3. Artan Talep ve Ekonomik Büyüme

Türkiye'nin elektrik talebi son 20 yılda yıllık ortalama %4-5 bandında büyümüştür. 2026 itibarıyla dijitalleşen ekonomi, elektrikli araçların yaygınlaşması ve sanayi üretimindeki artış, bu iştahı daha da kabartmaktadır. Sadece yenilenebilir kaynaklarla bu devasa büyüme ivmesini sürdürülebilir kılmak teknik olarak mümkün değildir. Nükleer enerji, bu talep patlamasına karşı uzun vadeli ve hacimli bir arz güvencesi sunar.

4. İklim Krizi ve Yeşil Mutabakat

Avrupa Birliği’nin "Sınırda Karbon Düzenlemesi" gibi yaptırımları, ihracatçılarımız için düşük karbonlu üretimi bir zorunluluk haline getirmiştir.

• Sıfır Emisyon: Nükleer enerji, elektrik üretimi sırasında atmosfere sera gazı salmaz.

• Çevresel Katkı: Akkuyu, her yıl yaklaşık 35 milyon ton karbondioksit emisyonunun önüne geçecektir.

• Karbon Vergisi: Bu durum, Türk sanayicisinin küresel pazarda karbon vergisi yükü altında ezilmesini engelleyen stratejik bir kalkandır.

Sonuç

Türkiye için nükleer enerji, sadece bir mühendislik projesi değil; enerjide "ithal eden" devlet modelinden, bölgesel bir enerji merkezine dönüşme iddiasıdır. Bugün nükleere karşı çıkmak veya onu desteklemek arasındaki fark; yarının dünyasında enerji faturasını mı ödeyeceğimiz, yoksa enerjiyi mi yöneteceğimiz arasındaki o keskin çizgide gizlidir.

Unutulmamalıdır ki enerji bağımlı olmanın maliyeti, pahalı olduğu iddia edilen her türlü enerjiden çok daha yüksektir.