Atlantic Council: Trump'ın Körfez ziyareti nelere odaklanacak?

ABD'nin önde gelen düşünce kuruluşlarından Atlantic Council'de Trump'ın önümüzdeki günlerde Körfez ülkelerine yapacağı ziyaretin ayrıntılarına dair değerlendirmelerin yaptığı bir analiz yayınlandı.

Trump'ın 100. gününe gelen görev süresi boyunca odaklandığı politikalara dair genel bir çerçeve çizilen analizde, Trump'ın Körfez ülkelerin yapacağı ziyarette de vaad edilen yüklü yatırımların ayrıntılarına dair bilgilere yer verildi.

Analizde ayrıca; Trump'ın bölgeye ziyaretinde bölgesel krizlere de dair de önemli gelişmeler yaşanabileceği belirtildi.

İşte Atlantic Council'de yayınlanan analiz:

Donald Trump'ın ikinci döneminin yüzüncü gününde, ABD Başkanı'nın Orta Doğu'ya yönelik yaklaşımı üç temel unsurla özetlenebilir.

Bunlar; yatırım ve iş anlaşmalarına odaklanmak, uluslararası çatışmalarda arabuluculuk yapmak için bölgesel güçleri kullanmak ve bir yandan askeri güç tehdidinde bulunurken diğer yandan ulusal güvenlik risklerini kontrol altında tutmaya çalışmak.

Trump'ın ticarete odaklanan doğası ve ABD'ye daha fazla yatırım yapma arzusu Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri ile ABD'nin ilişkilerini başka bir boyuta taşıyor.

BAE, Norveç ve iki Çin'in ardından dünyanın en büyük dördüncü egemen varlık fonuna sahip. Suudi Arabistan'ın Kamu Yatırım Fonu ise dünyanın en büyük altıncı devlet varlık fonu.

Körfez ülkeleri Trump'a ne vaad ediyor?

İşte bu mali kaynaklarla Suudi Arabistan ve BAE büyük yatırımlar yapma ya da en azından söz verme imkanına sahip.

Nitekim Suudi Veliaht Prensi Muhammed Bin Salman, Ocak ayında Trump ile göreve başladıktan sonra yaptığı ilk telefon görüşmesinde dört yıl içinde 600 milyar dolarlık yatırım ve ticaret sözü verdi.

Bu taahhüdün ardından Trump yaptığı açıklamada;

“Harika bir adam olan Veliaht Prens'ten bunu yaklaşık 1 trilyona tamamlamasını isteyeceğim.”

ifadelerini kullandı.

Taahhüt edilen 600 milyar doların ABD silahları satın almak, Amerikan Profesyonel Golfçüler Birliği gibi ABD şirketlerine veya kuruluşlarına daha fazla yatırım yapmak gibi alanlarda kullanılması bekleniyor.

BAE Ulusal Güvenlik Danışmanı Şeyh Muhammed bin Zayed'in kardeşi Şeyh Tahnoon Mart ayında Washington'u ziyaret ettiğinde BAE de benzer bir strateji izlemişti.

Ziyaret sırasında BAE on yıl içinde ABD'ye 1.4 trilyon dolarlık bir yatırım taahhüdü açıkladı.

Planlanan yatırımların kalem bazında dolar miktarının belirtilmediği açıklamada ABD'li şirketlerle yapay zeka, veri merkezleri, enerji ve kritik mineraller konusunda ortaklıklar yer alıyor.

BAE'nin ilgi çekici yatırım vaatlerinden biri ise, ABD'de “otuz beş yıl sonra bir ilk” olacak ve “ABD'nin yerli alüminyum üretimini neredeyse iki katına çıkaracak” yeni bir alüminyum eritme tesisi.

ABD, BAE'nin en büyük alüminyum alıcısı, BAE ise ABD'nin ikinci en büyük alüminyum tedarikçisi konumunda.

Trump'ın Mart ayında alüminyuma getirdiği yüzde yirmi beşlik gümrük vergisi, BAE'nin bu yeni vergileri ödemekten kaçınmak için ABD merkezli bir izabe tesisine yatırım yapmayı düşünme kararının arkasında yatıyor olabilir.

Ziyaretin çıktıları ne olacak?

Trump ilk döneminde ilk resmi ziyareti için Suudi Arabistan'ı seçti. Ancak Trump, bu dönemki ilk yurtdışı gezisini Papa Francis'in cenazesine katılmak için Avrupa'ya yapmak zorunda kaldı.

Trump 2017'deki dönüm noktası niteliğindeki ziyarette, Suudi Arabistan ile 110 milyar dolarlık bir silah anlaşması imzalanmıştı. Ancak uzmanlar, bu anlaşmanın ağırlıklı olarak daha önce üzerinde mutabık kalınan satışlardan oluştuğunu belirtti.

Trump Mart ayında yaptığı açıklamada;

“Suudi Arabistan'a gidiyorum. Normalde önce İngiltere'ye gidersiniz. Ancak ben Suudi Arabistan'a Amerikan şirketlerine bir trilyon dolar verirseniz gelirim dedim. Bunu yapmayı kabul ettiler. Bu yüzden oraya gideceğim.”

ifadelerini kullanmıştı.

Ancak bu seferki Suudi Arabistan ziyareti sadece finansal yatırımlarla ilgili değil. Başka bir tür anlaşma yapma süreci de yaşanıyor.

Suudi Arabistan, ateşkes sağlanmasına yardımcı olmak amacıyla birkaç tur doğrudan ABD-Rusya görüşmesine ve Ukrayna ile toplantılara ev sahipliği yaparak yeni bir uluslararası diplomasi rolü üstlendi.

Riyad ayrıca bir Trump-Putin görüşmesine de ev sahipliği yapmayı teklif etti.

Tüm bu nedenlerle Trump'ın Körfez bölgesine yapacağı ziyaretin çıktıları beklenenden çok daha fazla gelişmeyi beraberinde getirebilir.